Odzież ochronna - Ochrona przed deszczem
EN 343 to norma europejska dotyczÄ…ca odzieży noszonej w niesprzyjajÄ…cych warunkach atmosferycznych. OkreÅ›la ona wymagane cechy ochronne odzieży wobec opadów atmosferycznych, wiatru i chÅ‚odu w temperaturach wyższych niż -5°C.
X – wodoodporność (3 poziomy), Y – oddychalność (3 poziomy)
Odzież speÅ‚niajÄ…ca niniejszÄ… normÄ™ przeznaczona jest przede wszystkim dla osób pracujÄ…cych w otoczeniu narażonym na intensywne opady deszczu oraz inny kontakt z wodÄ…, np. w ryboÅ‚ówstwie. W zależnoÅ›ci od rodzaju zagrożeÅ„ stosuje siÄ™ pÅ‚aszcze, peleryny, kombinezony lub inne elementy ubioru chroniÄ…cego przed wodÄ….
Na ubraniach spełniających normę oznaczone zostają następujące parametry:
1. Wodoodporność czyli poziom przesiąkania / przenikania wody
Odzież przeciwdeszczowa, zabezpieczajÄ…ca pracownika przed opadami atmosferycznymi, powinna charakteryzować siÄ™ przede wszystkim wodoszczelnoÅ›ciÄ…, która zostaÅ‚a zdefiniowana w normie PN-EN 343. Zgodnie z niÄ… wodoodporność to opór jaki napotyka woda podczas przenikania przez szwy i tkaninÄ™ – zarówno przez nowy materiaÅ‚, jak i po jego praniu, Å›cieraniu, wielokrotnym zginaniu czy kontaktem z takimi czynnikami jak paliwa i oleje. Parametr ten mierzony jest wielkoÅ›ciÄ… ciÅ›nienia hydrostatycznego dziaÅ‚ajÄ…cego na materiaÅ‚ i okreÅ›la on odporność produktu na różne rodzaje opadów – od lekkiego deszczu do mocnej ulewy. Norma PN-EN 343 wprowadza także podziaÅ‚ na 3 klasy wodoodpornoÅ›ci, dla których szczegóÅ‚owo okreÅ›lono niezbÄ™dne wymagania i testy, którym muszÄ… zostać poddane wszystkie Å›rodki ochrony indywidualnej zabezpieczajÄ…ce przed zÅ‚a pogodÄ…, w szczególnoÅ›ci przed deszczem czy Å›niegiem.
Wyróżnia siÄ™ trzy klasy dla tego parametru, okreÅ›lajÄ…ce wodoszczelność przebadanÄ… na różnych etapach (klasa 3 oznacza najwyższy poziom ochrony):
| Wodoszczelność (WP) |
Klasa 1 |
Klasa 2 |
Klasa 3 |
| MateriaÅ‚ bez wstÄ™pnej obróbki |
WP ≥ 80 hPa |
Badanie nie jest wymagane |
Badanie nie jest wymagane |
| MateriaÅ‚ po obróbce (pranie, Å›cieranie, wielokrotne zginanie itp.) |
Badanie nie jest wymagane |
WP ≥ 80 hPa |
WP ≥ 130 hPa |
| Szwy przed uszlachetnieniem |
WP ≥ 80 hPa |
WP ≥ 80 hPa |
WP ≥ 130 hPa |
2. Poziom oddychalności odzieży, czyli odporność produktu na przenikanie pary wodnej
Na komfort noszenia odzieży przeciwdeszczowej wpÅ‚ywa także to, w jakim stopniu zapewnia ona cyrkulacjÄ™ powietrza. Zagwarantowanie odpowiedniej oddychalnoÅ›ci odzieży roboczej pozwoli na komfortowe wykonywanie obowiÄ…zków pracowników jÄ… noszÄ…cych. Kurtki czy spodnie, które uniemożliwiajÄ… przenikanie pary powodujÄ… zwiÄ™kszone pocenie siÄ™ organizmu, a w takich warunkach pracownicy odczuwajÄ… narastajÄ…cy dyskomfort. Poziom oddychalnoÅ›ci produktu (Ret) definiuje także norma PN-EN 343, która dzieli odzież wodoodpornÄ… na 3 klasy:
| Opór pary wodnej Ret |
Klasa 1 |
Klasa 2 |
Klasa 3 |
| (m2 × Pa) / W |
Ret > 40 |
20 < Ret ≤ 40 |
Ret ≤ 20 |
Parametry oporu pary wodnej majÄ… kluczowe znaczenie z punktu widzenia użytkownika odzieży przeciwdeszczowej. Odzież charakteryzujÄ…ca siÄ™ klasÄ… 3 pozwala na zapewnienie najwyższego komfortu cieplnego. Niski opór pary wodnej pozwala na odparowanie wydzielonego przez organizm potu. W przypadku użytkowania odzieży klasy 1 charakteryzujÄ…cej siÄ™ niskimi parametrami oddychalnoÅ›ci, a tym samym niskim poziomem komfortu cieplnego, należy ograniczać czas użytkowania w zależnoÅ›ci od temperatury Å›rodowiska pracy i wydatku energetycznego pracownika. Norma PN-EN 343 podaje w tabeli maksymalny czas noszenia odzieży chroniÄ…cej przed opadami atmosferycznymi w zależnoÅ›ci od klasy oporu pary wodnej i Å›redniego wydatku energetycznego pracownika.
Zalecany maksymalny czas (w minutach) ciągłego noszenia odzieży ochronnej bez warstwy izolującej cieplnie, w zależności od wartości oporu pary wodnej odzieży i temperatury otoczenia:
| Temperatura Å›rodowiska pracy w C° |
Klasa 1 (Ret > 40) |
Klasa 2 (20 < Ret ≤ 40) |
Klasa 3 (Ret ≤ 20) |
| 25 |
60 |
105 |
205 |
| 20 |
75 |
250 |
- |
| 15 |
100 |
- |
- |
| 10 |
240 |
- |
- |
| 5 |
- |
- |
- |
“-” oznacza brak okreÅ›lonego limitu wskazanego czasu noszenia.
Materiał z membraną
O wygodzie pracy w odzieży przeciwdeszczowej decyduje także to z jakiego materiaÅ‚u zostaÅ‚a ona wykonana. Aby speÅ‚nić wymagania wspomnianej już normy PN-EN 343 do produkcji odzieży chroniÄ…cej przed opadami atmosferycznymi stosuje siÄ™ różnego rodzaju membrany paroprzepuszczalne. Membrany charakteryzujÄ… siÄ™ wysokÄ… odpornoÅ›ciÄ… na przenikanie wody oraz Å‚atwoÅ›ciÄ… przepuszczania pary wodnej. Dodatkowo posiadajÄ… wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci wiatroszczelne, które zapobiegajÄ… utracie ciepÅ‚a. Te cienkie póÅ‚przepuszczalne powÅ‚oki mogÄ… wystÄ™pować w postaci dodatkowej warstwy na materiale (tkaniny laminowane lub powleczone żywicÄ… polimerowÄ…), bÄ…dź w postaci tzw. „luźnej przekÅ‚adki” miÄ™dzy warstwÄ… zewnÄ™trznÄ… a podszewkÄ….
W zależnoÅ›ci od skÅ‚adu chemicznego wyróżniamy nastÄ™pujÄ…ce rodzaje membran:
• teflonowe (PTFE)
• poliestrowe
• poliuretanowe
Wykończenie i dodatkowe detale
Przy zakupie kurtki bÄ…dź spodni chroniÄ…cych przed opadami atmosferycznymi warto zwrócić uwagÄ™ także na jakość wykonania. W przypadku odzieży przeciwdeszczowej bardzo istotnymi detalami sÄ… także klejone lub laminowane szwy oraz gumowane bÄ…dź powlekane zamki, dziÄ™ki którym woda nie przedostaje siÄ™ przez materiaÅ‚ w miejscach styku tkaniny z dodatkami wykoÅ„czeniowymi. Krytycznym elementem kurtki przeciwdeszczowej jest również kaptur, który ochraniajÄ…c gÅ‚owÄ™ przed deszczem nie może przeszkadzać pracownikowi podczas pracy.
Warto z rozwagÄ… podejść do wyboru ubraÅ„ dla pracowników, ponieważ ich jakość oraz standard wykonania majÄ… bezpoÅ›rednie przeÅ‚ożenie na efektywność i komfort ich pracy. Od pracownika w kurtce, która nie bÄ™dzie zapewniaÅ‚a odpowiedniej cyrkulacji powietrza, trudniej oczekiwać wysokiego zaangażowania. Osoba pracujÄ…ca w przemakajÄ…cych spodniach po krótkim czasie bÄ™dzie wyziÄ™biona.